İnternetin ilk dönemlerine tanıklık edenler için nostaljik bir rüzgâr, modern teknolojinin gücüyle birleşerek geri dönüyor. Web 2.0 döneminin en parlak yıldızlarından biri olan ve bir zamanlar Reddit’in en büyük rakibi olarak görülen Digg, küllerinden yeniden doğdu. İnternetin en köklü topluluklarından biri olan platformun yeniden başlatılma süreci (“reboot”), bugün atılan dev bir adımla resmileşti. Şirketin orijinal kurucusu Kevin Rose ve Reddit’in kurucu ortağı Alexis Ohanian liderliğinde yeniden yapılanan Digg, kapalı kapılarını ardına kadar açarak “Açık Beta” sürecini başlattı.
Digg Teknoloji Topluluğumuza Katılmayı Unutmayın! https://digg.com/teknoloji
Çarşamba günü (14 Ocak) itibarıyla halka açılan yeni Digg, sosyal medya dünyasında kartların yeniden dağıtılmasına neden olabilecek özelliklerle geliyor. Özellikle Reddit’in son dönemde yaşadığı API krizleri ve topluluk yönetimindeki çalkantılar göz önüne alındığında, Digg’in bu hamlesi zamanlama açısından oldukça manidar bulunuyor.
Reddit’in Atası, Modern Dünyaya Ayak Uyduruyor
Yeni Digg, temel işleyiş mantığı açısından Reddit’e oldukça benziyor ancak modern dokunuşlarla ayrışıyor. Kullanıcılar, web sitesi ve mobil uygulama üzerinden ilgi alanlarına uygun topluluklara katılabiliyor, gönderiler oluşturabiliyor, yorum yapabiliyor ve sitenin ikonik özelliği olan içerikleri “Digg”leyebiliyor (oylayabiliyor).
Platformun geçmişi ise oldukça çalkantılı bir grafiğe sahip. 2000’lerin ortasında bir haber toplama (news aggregation) sitesi olarak yola çıkan Digg, 2008 yılında 175 milyon dolar değerlemeye ulaşarak zirveyi görmüştü. Ancak yönetimsel hatalar ve değişen internet dinamikleri sonucunda tahtını Reddit’e kaptırdı. 2012 yılında parçalanarak satılan şirket, en büyük hissesini kuluçka merkezi Betaworks’e devrederken, LinkedIn ve The Washington Post gibi devler de şirketin parçalarını satın almıştı. 2018’de bir reklam şirketine satılan Digg, uzun süre sessizliğe gömüldü.
Bu sırada Reddit, topluluk odaklı bir site olarak büyümeye devam etti, halka arz edildi ve Google ile OpenAI gibi yapay zeka devleriyle yaptığı içerik lisanslama anlaşmalarıyla gelirlerini katladı. Ancak yapay zekanın yükselişi, Kevin Rose ve Alexis Ohanian’a göre Digg’i yeniden inşa etmek için eşsiz bir fırsat sundu. İkili, geçtiğimiz Mart ayında True Ventures, Ohanian’ın firması Seven Seven Six ve risk sermayesi şirketi S32’nin desteğiyle Digg’i satın aldı.
Yapay Zeka ve “Güven Sinyalleri” Devrimi
Digg’in kurucuları, yapay zekanın günümüz sosyal medya ortamındaki karmaşayı ve toksisiteyi çözmeye yardımcı olabileceğine inanıyor. Ancak aynı zamanda, platformların yapay zeka botları tarafından ele geçirilmesini önlemek için yeni araçlara ihtiyaç duyulduğunun da farkındalar.
TechCrunch’a verdiği röportajda Kevin Rose, “Elbette herkesi çılgın bir KYC (Müşterini Tanı) sürecinden geçmeye zorlamak istemiyoruz,” diyerek finansal kurumların kullandığı kimlik doğrulama süreçlerine mesafeli olduklarını belirtti. Bunun yerine Rose, Digg’in “yol boyunca küçük güven sinyalleri toplayıp bunları anlamlı bir bütün haline getirmesi” gerektiğini savunuyor.
Digg, kullanıcılara sadece basit bir “mavi tik” vermek yerine, sıfır bilgi kanıtları (zero-knowledge proofs) gibi yeni teknolojileri deneyecek. Bu kriptografik yöntem, kullanıcıların altta yatan veriyi (örneğin kimlik bilgilerini) ifşa etmeden bilgiyi doğrulamasını sağlıyor.
Bu teknolojinin pratikteki uygulaması ise oldukça heyecan verici. Örneğin, bir ürün odaklı topluluğa katılmak isteyen kişilerin, o ürüne gerçekten sahip olduklarını doğrulamaları gerekebilir. Rose, Oura akıllı yüzük sahipleri için oluşturulacak bir topluluğu örnek gösteriyor: Bu grupta paylaşım yapan herkesin, gerçekten bir Oura yüzüğe sahip olduğu doğrulanmış olacak. Ayrıca mobil cihazlardan alınan sinyallerle, Digg kullanıcılarının aynı konumdaki bir buluşmaya katılıp katılmadığı gibi veriler de güven puanına katkı sağlayabilecek. Rose, “Burada tek bir sihirli değnek olacağını sanmıyorum. Biz sadece güven oluşturmak için bir araya getirilebilecek bir dizi seçenek sunuyoruz,” diyor.
Şeffaf Moderasyon ve Topluluk Yönetimi
Bugünkü halka açılmadan önce site, oyun, teknoloji ve eğlence gibi daha genel konularda 21 topluluk sunuyor ve sadece davetiye ile 67.000 kullanıcıya hizmet veriyordu. Artık herkes, ne kadar niş olursa olsun, neredeyse her konuda kendi topluluğunu kurabilecek ve katılabilecek. Bu, beta test kullanıcılarının en çok talep ettiği özelliklerden biriydi.
Digg, moderasyon konusunda da Reddit’ten dersler çıkarmışa benziyor. Topluluk yöneticileri (moderatörler), kendi kurallarını belirleyebilecek ancak aldıkları kararlar şeffaf olacak. Moderasyon kayıtları (logs) halka açık olarak paylaşılacak, böylece üyeler hangi kararların neden alındığını görebilecek.
Ayrıca şirket, moderatörlerin ihtiyaçlarını dinleyerek platformu buna göre şekillendirmeyi planlıyor. Hatta bu süreçte bazı Reddit moderatörleri danışman olarak ekibe dahil edildi. Reddit gönüllü moderatörlerin sırtında yükselmiş olsa da, Digg moderatör deneyimini iyileştiren ve daha adil bir model bulmayı hedefliyor.
Tasarım ve Gelecek Vizyonu
Özel beta sürecinden bu yana site tasarımı da yenilendi. Artık favori topluluklarınızı sabitleyebileceğiniz yeni bir kenar çubuğu ve görsel öğeler için optimize edilmiş bir ana akış sunuluyor.
Lansman aşamasında toplulukların sadece bir yöneticisi olacak ancak şirket zamanla daha fazla özellik eklemeyi planlıyor. Bunlar arasında, toplulukların görünümünü ve işlevselliğini özelleştirecek entegrasyonlar yer alıyor. Örneğin, bir film inceleme topluluğu, Letterboxd puanlarını doğrudan sisteme entegre edebilecek.
Digg CEO’su Justin Mezzell, “Uçağı uçururken inşa etmeye devam etme yolunu seçtik,” diyerek geliştirme sürecinin devam ettiğini vurguluyor. “Bu, platformun çok hafif olacağı ve her hafta agresif bir şekilde yeni özellikler sunacağımız anlamına geliyor,” diye ekliyor.
Ekip ayrıca, Digg üzerinde öne çıkan ilginç hikayelerin anlatıldığı yapay zeka tarafından oluşturulan podcast’i, kullanıcıların talebi üzerine insan sunuculu bir versiyona dönüştürmeyi düşünüyor. Kevin Rose, mevcut ekibin küçük olduğunu ancak ürün-pazar uyumunu bulmak için “yıllarca yetecek finansal pistleri” (runway) olduğunu belirtiyor. Rose, “Bu lansmanın en güzel yanı, nihayet Digg ile temel işlerin bittiği ve artık gerçekten eğlenmeye başlayabileceğimiz bir noktada olmamız,” diyerek sözlerini tamamlıyor.
